Halloween in Nederland

Hey, hallo allemaal en welkom bij weer een nieuwe aflevering van Makkelijk Nederlands met JoJo. Hoe gaat het met jullie?

Met mij gaat het goed. Met mij gaat het uitstekend.

Voordat wij gaan beginnen met de aflevering van vandaag, wil ik twee mensen bedanken. Als eerste wil ik Damian bedanken.

Damian heeft mij gesteund via Buy Me a Coffee. Damian, heel erg bedankt voor de koffie.

En dan als tweede wil ik Aoife bedanken. Ik hoop dat ik de naam goed uitspreek.

Aoife, jij bent een nieuwe vriend van de show. Welkom, en dankjewel voor jouw support.

Aoife is een Ierse naam, als ik het goed heb. En dat is leuk, want vandaag gaan wij het hebben over iets wat ook uit Ierland komt.

Wat een timing! Goed, lieve mensen.

Het is bijna zover. Dit weekend, op zaterdag 31 oktober, is het Halloween.

Je hebt er vast al eens van gehoord: een soort griezelfeest. Griezelig betekent een beetje eng.

Iets waar je een beetje bang van wordt. Je kunt bijvoorbeeld denken aan spoken, heksen, skeletten en vleermuizen.

En natuurlijk aan pompoenen met een eng gezicht. En vandaag wil ik het met jullie over Halloween gaan hebben.

Waar komt Halloween eigenlijk vandaan? En hoe vieren we Halloween in Nederland?

En waarom vindt niet iedereen het leuk? Ja, ik ben benieuwd.

Veel mensen denken dat Halloween een Amerikaans feest is. En dat snap ik wel, want in Amerika is Halloween enorm groot.

Maar Halloween is helemaal niet Amerikaans. Het is veel ouder.

We gaan terug in de tijd, heel ver terug in de tijd, naar Ierland. Lang geleden woonde daar een volk, en dat volk heette de Kelten.

De Kelten vierden aan het einde van oktober een groot feest. En dat feest heette Samhain.

Samhain betekent zoiets als: het einde van de zomer. De mensen vierden dat de oogst binnen was.

De boeren waren klaar met oogsten. De oogst is bijvoorbeeld graan en groente.

Al het eten van het land. En als de oogst binnen is, is het tijd voor de winter.

Dan begint de koude, donkere tijd. Voor de Kelten begon op 1 november ook het nieuwe jaar.

Dus 31 oktober was eigenlijk een soort oudejaarsavond. En nu wordt het een beetje spannend.

De Kelten geloofden dat op die avond, op 31 oktober, de doden terugkwamen. Zij geloofden dat de geesten van de doden rondliepen bij hun oude huizen.

Best eng, hè? De mensen wilden niet herkend worden door die geesten, en daarom verkleedden zij zich.

Verkleden betekent: andere kleren aantrekken, zodat je er ineens heel anders uitziet. Ze trokken griezelige kleren aan, zodat de geesten dachten: dat is er één van ons, die is ook griezelig.

En het was niet alleen maar het verkleden wat de Kelten deden. Nee, ze lieten ook wat eten achter voor de doden.

En ze maakten lichtjes in uitgeholde knolrapen. Dat is een beetje een moeilijke zin.

Ze maakten lichtjes van uitgeholde knolrapen. Je hoort het goed: knolrapen, geen pompoenen.

Een knolraap is een ronde groente, een beetje zoals een grote witte radijs. A radish.

Die holden ze uit, en daarna stopten ze er een lichtje in, een kaarsje. Het uithollen betekent: de binnenkant eruit halen, zodat de knolraap leeg is.

Uithollen. En in die lege knolraap sneden ze met een mes een gezichtje.

En dan stopten ze er dus een lichtje in. Hmm, interessant, hè?

Wat later kwam het christendom. En op 1 november vieren christenen Allerheiligen.

De avond daarvoor heet in het Engels All Hallows' Eve. En van All Hallows' Eve werd later Halloween gemaakt.

Dat is een kort stukje geschiedenis over Halloween. Maar dan hebben we natuurlijk de pompoen.

En hoe komt de pompoen dan in het verhaal? Dat komt door Amerika.

In de negentiende eeuw gingen heel veel Ieren en Schotten naar Amerika. Ieren, mensen uit Ierland, en Schotten, mensen uit Schotland, gingen naar Amerika toe om daar te wonen.

Ze namen niet alleen hun spulletjes mee, maar ook hun tradities. Dus wat namen ze mee?

Juist: Halloween. En in Amerika waren er heel veel pompoenen.

En pompoenen zijn groot, en je kunt ze veel makkelijker uithollen dan een knolraap. Ja, echt waar, het is makkelijker om halloweenlichtjes te maken uit een pompoen.

En zo werd de uitgeholde pompoen met een gezichtje het grote symbool van Halloween. En vanuit Amerika is Halloween daarna weer teruggekomen naar Europa.

Dus Halloween is eigenlijk een Iers feest dat een rondje via Amerika heeft gemaakt, en nu weer terug hier in Europa is. Ja, best wel grappig.

Oké, maar hoe zit het dan met Halloween in Nederland? Nou, in Nederland is Halloween geen oude traditie.

Twintig jaar geleden deed bijna niemand in Nederland iets met Halloween. Het is eigenlijk pas van de laatste jaren dat het echt populair is geworden.

Eerst waren er vooral halloweenfeestjes in grote steden, zoals Amsterdam. En dat kwam een beetje door de expats.

De mensen die vanuit het buitenland in Nederland wonen en werken. De expats noemen we dat.

Maar tegenwoordig zie je Halloween overal. In de supermarkt liggen grote oranje pompoenen.

In de winkels zie je heksen, spoken en spinnenwebben. En er zijn overal halloweenfeestjes.

Denk bijvoorbeeld aan Fright Nights in Walibi. Je kunt naar de Fright Nights gaan in Walibi, en dan kom je daar allerlei verklede mensen tegen.

En die mensen hebben maar één doel. Ze willen jou laten schrikken.

Schrikken is wat je doet als iemand ineens "boe!" roept. Je schrikt, je hart gaat sneller kloppen en je bent een beetje bang.

Je schrikt. En in sommige wijken, in steden en dorpen, gaan kinderen verkleed langs de deuren.

Ze bellen aan bij huizen. En dan roepen ze: "Trick or treat!"

En in het Nederlands zeggen we ook wel: "Snoep of je leven!" Maar dat is niet overal, hoor, in Nederland.

In veel dorpen en straten gebeurt er op Halloween helemaal niks. Wil jij meedoen met Halloween?

Kijk dan van tevoren eventjes goed waar je aanbelt. Hangen er bijvoorbeeld pompoenen bij de deur, of spinnenwebben?

Dan doen de mensen waarschijnlijk mee met Halloween. En anders niet.

Wees daar een beetje voorzichtig mee. Ja, dat zeg ik eigenlijk omdat niet iedereen in Nederland Halloween zo leuk vindt.

Veel Nederlanders vinden het een Amerikaans feest. Ze zeggen eigenlijk: dat hoort niet bij ons.

En weer andere mensen vinden het vooral commercieel. En commercieel betekent dat het vooral gaat om geld verdienen.

Ze vinden het een commercieel feestje. Want winkels verkopen natuurlijk graag pompoenen, kostuums, verkleedkleren en snoep.

Goed, lieve mensen. We gaan afronden.

Ik ga het vandaag hierbij laten. Ik ben wel nog benieuwd naar jou.

Vier jij Halloween? Wat vind jij van Halloween?

Ga jij verkleed naar een feestje, of doe je de deur liever niet open? Laat het maar weten in een reactie.

Ik ben benieuwd. Wil jij de woorden uit deze aflevering goed leren?

Ga dan naar www.makkelijknederlandsmetjojo.com en neem een kijkje bij de learning tools. Damian en Aoife, nog een keer bedankt voor jullie steun.

En aan alle anderen: bedankt voor het luisteren en fijn dat je er weer bij was. Blijf oefenen, blijf nieuwsgierig en wees niet bang om fouten te maken.

Tot de volgende keer!